14 czerwca 2026 na Jasnej Góry odbyła się VIII Pielgrzymka Przedsiębiorców. Przedmiotem rozważań tegorocznego wydarzenia była wolność rozpatrywana w aspekcie ducha, biznesu i społeczeństwa. W części konferencyjnej prelegenci podjęli próbę odpowiedzi na kluczowe pytania o granice wolności, godność pracy oraz wyzwania, jakie przed współczesnym człowiekiem stawia era sztucznej inteligencji.
Konferencję otworzył biskup Grzegorz Olszowski, który przywitał pielgrzymów, podkreślając, że wolność właściwie rozumiana nie może istnieć w oderwaniu od obiektywnych wartości.
„Wolność nie jest wartością absolutną, nie jest nadrzędną wartością. Wolność, żeby była dobrze rozumiana, musi być podporządkowana prawdzie i prawda nam określa, co jest dobrem, co jest złem„.
Biskup ostrzegał przed relatywizmem i postrzeganiem wolności jedynie jako braku ograniczeń. Zaznaczył, że wybór zła paradoksalnie prowadzi do zniewolenia:
„Wolność to nie jest: robię co chcę, co mi się podoba. Bo jak będę wybierał zło, to potem okaże się, że w imię tej wolności robię co chcę, a staję się niewolnikiem zła, staję się niewolnikiem grzechu„.
Głęboką analizę teologiczną i filozoficzną przedstawił ks. prof. Arkadiusz Wuwer w wystąpieniu zatytułowanym: „Duch nieludzkiej pracy”. Nawiązując do nauczania kardynała Stefana Wyszyńskiego, wskazał, że praca jest ludzka tylko wtedy, gdy pozostaje „działaniem osoby” (actus personae), a nie tylko mechaniczną funkcją.
„Praca jest ludzka wtedy, kiedy zachowuje charakter osobowy. Nie wystarczy, że wykonuje ją człowiek. Człowiek może być obecny fizycznie… realizować normy, wypełniać plan… ale może być traktowany jednocześnie jak narzędzie„.
Ksiądz Profesor odniósł się również do roli nowoczesnych technologii, zauważając, że problemem nie jest sama maszyna, ale proces „odpodmiotowienia” pracownika.
„Sztuczna inteligencja nie tworzy problemu z niczego. Ona jest raczej soczewką, która ujawnia i przyspiesza to, co wcześniej było wpisane w sposób myślenia o człowieku, pracy i o wyniku„.
Mariusz Tomaka, ekspert zajmujący się nowymi technologiami, członek Nostra Res, przybliżył zebranym praktyczne aspekty rozwoju AI, określając ją jako „biblijny talent”, który został rzucony nam przed nogi. Przestrzegał jednak przed bezkrytycznym zachwytem nad narzędziem, które pozbawione jest sfery duchowej.
„Wszystkie autorytety naukowe mówią, że sztuczna inteligencja to jest czysta matematyka, to jest statystyka… tam nie ma ducha, tam nie ma cudu stworzenia. To jest narzędzie„.
Tomaka podkreślił, że w obliczu „osobliwości” (Singularity) – momentu, w którym technologia może wymknąć się spod ludzkiego rozpoznania – kluczowe staje się oparcie na chrześcijańskich wartościach i nauczaniu Kościoła, m.in. na encyklice Magnifica Humanitas.
„Nasze zaangażowanie jest jednym z kluczowych czynników, które pozwoli, żeby ten świat był ludzki” – podkreślił członek Nostra Res.
Kulminacyjnym momentem Pielgrzymki była Msza Święta w Kaplicy Cudownego Obrazu, podczas której zebrani zawierzyli swoje sprawy zawodowe i osobiste Matce Bożej.
Uzupełnieniem teoretycznych rozważań były świadectwa przedsiębiorców. Paweł Sędziak opowiedział o trudnej drodze do wolności od presji oczekiwań i o „kompasie priorytetów”, który pomaga mu stawiać rodzinę ponad nieograniczony wzrost zysków. Z kolei Maja i Rafał Włosińscy podzielili się historią o porzuceniu „złotych klatek” korporacji i urzędów na rzecz mikroprzedsiębiorczości opartej na misji i służbie społecznej.
Zwieńczeniem VIII Pielgrzymki Przedsiębiorców było wspólne odmówienie Koronki do Bożego Miłosierdzia, poprowadzonej przez ks. Grzegorza Piątka. W imieniu współorganizatorów głos zabrał też Roman Trzaskalik, prezes Stowarzyszenia Przedsiębiorców Nostra Res, dziękując wszystkim uczestnikom za obecność, modlitwę i refleksje nad odpowiedzialnym, mądrym korzystaniem ze sztucznej inteligencji, której obecność w życiu człowieka staje się nieunikniona.
